1. De invoering
Door de Wet van 11 april 1994 tot organisatie van de geautomatiseerde stemming werd de geleidelijke invoering van het elektronisch stemmen bij alle verkiezingen, dus ook bij de provincie- en gemeenteraadsverkiezingen, mogelijk.
Elke stemhokje van een stembureau is uitgerust met een stemmachine. De kiezer ontvangt van de voorzitter van het kiesbureau een magneetkaart. Om zijn stem uit te brengen steekt de kiezer eerst de magneetkaart in de kaartlezer van de stemmachine. Dan verschijnen op het beeldscherm het volgnummer en het letterwoord van alle kandidatenlijsten. De kiezer duidt loodrecht met de leespen de lijst van zijn keuze aan. Hij kan ook blanco stemmen. Hij bevestigt zijn keuze of annuleert zijn keuze en kiest een nieuwe lijst.
Nadat de kiezer een lijst heeft aangeduid, verschijnen voor die lijst de namen en voornamen van de kandidaten op het scherm. De kiezer brengt dan zijn stem uit door middel van een leespen.
Hierna wordt de kiezer verzocht zijn uitgebrachte stem te bevestigen (ermee akkoord gaan) ; zolang hij dat niet deed kan de kiezer zijn stemgedrag nog wijzigen (zijn uitgebrachte stem annuleren) en een andere lijst met kandidaten kiezen.
Bij de laatste bevestiging ontvangt de kiezer zijn magneetkaart terug uit te lezer.
De kiezer kan dan onmiddellijk opteren met dezelfde magneetkaart voor de visualisatie of het zichtbaar maken van zijn uitgebrachte stemmen in zijn stemhokje.
De kiezer steekt hiervoor dezelfde magneetkaart terug in de gleuf van zijn stemmachine ; de kiezer kan echter niets meer wijzigen aan zijn uitgebrachte stemmen.
Vervolgens krijgt de kiezer zijn kaart terug uit de kaartlezer en steekt ze onder toezicht van de voorzitter van het stembureau in de elektronische stembus.
Na afloop van de stemming sluit de voorzitter de stembus af en brengt de geheugendragers met de geregistreerde stemmen naar het kantonhoofdbureau dat alle gegevens samenbrengt en de uitslag opmaakt.
Bij de komende Parlementsverkiezingen zal er in meer dan 200 gemeenten elektronisch worden gestemd. Dit komt neer op meer dan 40 % van het totaal aantal kiezers.
De Belgische kiezers stemmen eerst voor de Kamer en dan voor de Senaat. Beide stemmen worden op dezelfde magneetkaart geregistreerd.
2. Hoe stemt U elektronisch ?
- U steekt uw magneetkaart in de kaartlezer. Op het scherm ziet U voor welke verkiezing U een stem kunt uitbrengen (U stemt eerst voor de Kamer en dan voor de Senaat).
U plaatst steeds de lichtpen loodrecht op het scherm in het vakje van uw keuze. U maakt uw keuze uit de verschillende lijsten en kandidaten.
Na iedere keuze moet U deze bevestigen (= er mee akkoord gaan).
- U kiest vooraf de lijst waarvoor U wil stemmen.
U heeft volgende mogelijkheden om geldig te stemmen op de gekozen lijst :
- ofwel bovenaan een lijststem (druk hiervoor met de lichtpen op het bolletje naast de naam van de lijst)
- ofwel een naamstem voor één of meer kandidaten bij de titularissen en/of opvolgers (druk hiervoor met de lichtpen gelijk waar in het stemvak van één of meer gekozen kandidaten en/of opvolgers ; ieder gekozen kandidaat en/of opvolger wordt lichtgrijs).
- Indien U zich vergist is er geen enkel probleem :
- U doet uw stem teniet en maakt opnieuw uw keuze.
- U mag dus niet vergeten telkens uw keuze te bevestigen, indien U er mee akkoord gaat.
- Na de laatste bevestiging krijgt U uw magneetkaart terug. U kunt dan onmiddellijk opteren voor visualisatie (= zichtbaar maken en herbekijken) van uw stemmen. Steek hiervoor uw kaart terug ; er kan echter niets meer worden gewijzigd. U overhandigt vervolgens uw kaart aan de voorzitter alvorens ze in de elektronische stembus te steken.
Voor een simulatie van het elektronisch stemmen, zie na xxx het federaal portaal : verkiezingen20xx.belgium.be
P.S.
- In de gemeenten van het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest, in de Duitstalige gemeenten en in sommige gemeenten met taalfaciliteiten, kan de kiezer eerst de taal van de stemprocedure kiezen. De kiezer dient zijn taalkeuze te bevestigen.
- In de kieskring Brussel-Halle-Vilvoorde dient de kiezer bovendien voorafgaandelijk een keuze te maken tussen de lijsten met Franstalige kandidaten en de lijsten met Nederlandstalige kandidaten voor de verkiezing van de Senaat.
- De keuze van de gekozen lijsten geschiedt totaal onafhankelijk van de keuze van de taal, dat een louter begeleidingsinstrument is bij de stemprocedure.