U bent hier :  Bevolking »Documentatie

Documentatie

  • print

Overeenkomstig de wet en de reglementering, worden de bevolkingsregisters gehouden onder de verantwoordelijkheid van de gemeentelijke overheden. De gemeente doet de volledige inzameling van alle gegevens die nodig zijn voor het opmaken van de bevolkingsregisters en zij doet een onderzoek nopens de realiteit van de hoofdverblijfplaats, die het criterium uitmaakt voor de inschrijving. Het actualiseren van de gegevens geschiedt op grond van de verklaringen van de personen die ingeschreven zijn of ingeschreven moeten worden, alsmede op grond van de akten van de burgerlijke stand of de vonnissen en arresten die de informatiegegevens die in de registers zijn opgenomen, kunnen beïnvloeden.

Net als de registers van de burgerlijke stand, werden de bevolkingsregisters ingevoerd tijden de Franse bezetting; de wet van 19-22 juli 1792 legde elke gemeente op een staat van de inwoners op te maken die hun naam, voornaam, geboorteplaats, laatste woonplaats, beroep, vak en andere bestaansmiddelen vermeldt teneinde de tienjaarlijkse volkstelling te vergemakkelijken. Deze registers zijn onder het Hollands regime in onbruik geraakt.

De wet van 2 juni 1856 betreffende de algemene volkstellingen en de bevolkingsregisters verbindt het bijhouden van de gemeentelijke bevolkingsregisters met de tienjaarlijkse volkstellingen om de berekening van het jaarlijks bevolkingscijfer mogelijk te maken, alsmede om een reeks statistieken tussen twee volkstellingen op te maken.

Sedertdien hebben de bevolkingsregisters een aanzienlijke evolutie gekend; zij vormen voor de gemeentebesturen een belangrijke bron van inlichtingen, die dagelijks kan geraadpleegd worden in het kader van het beheer van hun bevolking.

Het registreren van de bevolking heeft gaandeweg zijn huidige vorm gekregen, namelijk een geheel van beknopte gegevens betreffende de identificatie van de personen en hun verblijfplaats, alsmede de informatiegegevens die door de wet voorgeschreven zijn en de gegevens die nodig zijn om de verbinding te maken met andere bestanden van het gemeentebestuur of van het centraal bestuur.

Samen met de stijgende interventie van de Staat op economisch en sociaal vlak, is het nut van de bevolkingsregisters sterk toegenomen. In verscheidene reglementeringen is de inschrijving in de bevolkingsregisters vaak een wezenlijk formeel element en het belang ervan komt tot uiting o.a. in fiscale, sociale en administratieve aangelegenheden. Men baseert zich inzonderheid op de bevolkingsregisters bij het opmaken van de kiezerslijsten en het uitreiken van de elektronische identiteitskaarten. Zij zijn bovendien de informatiebron geworden voor het Rijksregister van de natuurlijke personen.

Dankzij de technologische vooruitgang biedt het Rijksregister een modern antwoord op het onophoudelijk stijgend aantal gegevensuitwisselingen tussen de administraties en de gemeenten. Eerst op vrijwillige basis, vervolgens om te voldoen aan de verplichtingen opgelegd door de wet van 8 augustus 1983, hebben de gemeenten aan het Rijksregister de zogenoemde "wettelijke" gegevens overgemaakt, alsmede de opeenvolgende wijzigingen van deze gegevens. Overigens konden de gemeenten, op grond van overeenkomsten, andere informatiegegevens die opgenomen zijn in de bevolkingsregisters eveneens invoeren in het Rijksregister.

De huidige reglementering op de bevolkingsregisters - t.t.z. de wet van 19 juli 1991 betreffende de bevolkingsregisters en de identiteitskaarten (gewijzigd bij de wet van 25 maart 2003 tengevolge van de invoering van de elektronische identiteitskaart), alsmede haar toepassingsbesluiten en de bijkomende administratieve onderrichtingen - houdt rekening met deze evolutie. De meeste noodzakelijke informatiegegevens kunnen voortaan verkregen worden door opvraging van het Rijksregister zodat het vervelend bijhouden van verschillende boeken en bestanden nutteloos is geworden. Op een gemotiveerde aanvraag van de gemeenten kan de Minister van Binnenlandse Zaken ze vrijstellen van het materieel houden van de fiches die de bevolkingsregisters uitmaken, op voorwaarde dat de gebruikte informaticamiddelen een onmiddellijke raadpleging en bijwerking van de gegevens mogelijk maken en een voldoende veiligheid waarborgen tegen elke vernietiging of beschadiging van deze gegevens.

Momenteel beschikken de gemeentelijke bevolkingsdiensten over het algemeen over de volgende werkmiddelen om de persoonsgegevens betreffende hun inwoners te raadplegen, bij te werken of te exploiteren: de steeds meer geautomatiseerde bevolkingsregisters , de toegang tot het Rijksregister van de natuurlijke personen en hun eigen informaticamiddelen.

De getuigschriften en de uittreksels uit de registers die bestemd zijn voor de burgers kunnen afgedrukt worden vanaf het bestand van het Rijksregister of vanaf het gemeentelijk informaticasysteem. De informaticawerken kunnen verricht worden door gemeentediensten; zij kunnen eveneens besteld worden bij de dienst van het Rijksregister, hetgeen vaak het geval is voor de kiezerslijsten.

Voortaan kan ook elke burger, door middel van zijn elektronische identiteitskaart en de applicatie https://mijndossier.rrn.fgov.be, vanaf zijn PC rechtstreeks toegang hebben tot zijn persoonlijk dossier bij het Rijksregister. Hij dient enkel zijn elektronische identiteitskaart in een kaartlezer te stoppen en zijn PIN-code in te voeren.Het is tevens mogelijk om zijn dossier van het Rijksregister te raadplegen bij zijn gemeentebestuur.

Dienst bevolking en identiteitskaarten: activiteiten

Administratieve regeling

De Dienst Bevolking en Identiteitskaarten stelt de algemene administratieve onderrichtingen op inzake: Bevolking, Elektronische Identiteitskaarten (eID), Identiteitskaarten, Identiteitsbewijzen voor kinderen onder de 12 jaar en Elektronisch identiteitsdocument voor Belgische kinderen onder de twaalf jaar (Kids-ID). De Dienst behandelt, in samenwerking met de regionale afvaardigingen van het Rijksregister, ook alle desbetreffende vragen van gemeenten of burgers.

Bevolkingsdossiers

De Dienst Bevolking en Identiteitskaarten behandelt, in samenwerking met de regionale afvaardigingen van het Rijksregister, de geschillen betreffende de inschrijvingen en schrappingen in de bevolkingsregisters van de gemeenten. Deze dossiers geven aanleiding tot onderzoeken ter plaatse en, indien de gemeente niet in staat is om het geschil op te lossen, dan wordt, na een procedure op tegenspraak (het recht om het dossier te raadplegen en het recht om voorafgaand aan de beslissing gehoord te worden), door middel van een ministeriële beslissing het geschil beslecht. De dienst is eveneens bevoegd voor de inspectie van de gemeentelijke bevolkingsregisters.

Uitreiking van voorlopige identiteitskaarten

De uitreiking van voorlopige identiteitskaarten, overeenkomstig de Algemene Onderrichtingen van 7 oktober 1992, aan de Belgen die niet in het bezit zijn van een geldige identiteitskaart (Europees model) en die zich naar het buitenland begeven, in een land waar geen paspoort vereist wordt.

Vrijstelling van het houden van een papieren bevolkingsbestand

Rekening houdend met de groeiende informatisering van de gemeentelijke diensten, kunnen de gemeenten vrijgesteld worden van het houden van bestanden "op papieren dragers" voor zover de ter plaatse genomen maatregelen voldoende garanties bieden op het gebied van de betrouwbaarheid, kwaliteit en veiligheid. De Bevolkingsdienst dient namelijk permanent te kunnen functioneren, zelfs bij een technisch incident (een defect bij het Rijksregister of in het lokale systeem is altijd mogelijk). De vrijstelling waarvan sprake wordt gevraagd aan de Minister van Binnenlandse Zaken of aan zijn gemachtigde.

Status BELPIC :
Status RR :
BELPIC werkt stabiel
BELPIC (toegang tot de "natuurlijke personen") is operationeel maar sommige functionaliteiten zijn verstoord
BELPIC is momenteel buiten dienst
Rijksregister werkt stabiel
Het Rijksregister (toegang tot de "natuurlijke personen") is operationeel maar sommige functionaliteiten zijn verstoord
Rijksregister is momenteel buiten dienst